ندای هرمزگان- دکتر صمیم ارزانی
قلعه پرتغالیهای هرمز یکی از مهمترین یادگارهای تاریخی در جنوب ایران است که نه تنها معماری و هنر آن ارزشمند است، بلکه نمادی از ایستادگی مردم ایران در برابر استعمار نیز به شمار میرود. این بنا در دل خلیج فارس و در جزیره هرمز، یادآور روزهایی است که ملت ما با وجود تمام فشارها و طمعورزی بیگانگان، از سرزمین و هویت خود دفاع کردند. دیوارهای سرخ و استوار قلعه گواهی روشن بر تاریخ پر فراز و نشیبی است که هرمز و مردمش پشت سر گذاشتهاند. امروز اما این یادگار سترگ در سکوت و فرسودگی رو به نابودی است؛ گویی زمان دست به دست باد و باران داده تا رنگ مقاومت را از تن آن بزداید.
توجه به بازسازی و نگهداری این قلعه نه تنها وظیفهای در برابر گذشته و تاریخ ملی ماست، بلکه فرصتی برای آینده نیز محسوب میشود. گردشگری فرهنگی یکی از مهمترین زمینههایی است که میتواند رونق اقتصادی و اجتماعی را برای مردم منطقه به همراه بیاورد. هر گردشگری که پا به هرمز میگذارد، نخستین تصویری که در ذهنش میماند قلعهای است که در برابر مقاومت مردم ایران تاب نیاورد و فتح شد و امروز نیز میتواند در برابر فراموشی تاریخ ایستادگی کند. بازسازی این بنا یعنی دمیدن روح تازه در کالبد هویت تاریخی ایران و یادآوری اینکه استقلال و مقاومت ریشه در فرهنگ ما دارد.
از سوی دیگر قلعه پرتغالیها بخشی جداییناپذیر از فرهنگ محلی هرمز است. این قلعه نه فقط یک ساختمان سنگی، که بخشی از خاطرات، داستانها و روایتهایی است که نسل به نسل میان مردم جزیره نقل شده است. اگر این میراث از دست برود، تنها یک بنای تاریخی نابود نمیشود، بلکه رشتههای نامرئی پیوند میان گذشته و امروز گسسته خواهد شد. حفظ آن یعنی حفظ فرهنگ، هویت و افتخار یک
ملت.
امروز بیش از هر زمان دیگری نیاز است که مسئولان فرهنگی و میراثی کشور، نهادهای محلی و حتی مردم بومی با همدلی و همکاری، برای احیای این یادگار اقدام کنند. قلعه پرتغالیهای هرمز نه فقط یک سازه تاریخی، بلکه تابلویی زنده از مقاومت و فرهنگ ایرانی است که باید برای آیندگان باقی بماند. توجه به این میراث یعنی احترام به تاریخ، پاسداشت فرهنگ و تضمین حضور پررنگ ایران در حافظه جهانی.
