هدی عطایی
ایرج ندیمی نماینده پیشین مجلس و اقتصاددان از تبار اصولگرایان در انتقاد به صادرات خودرو و استدلال ها یی که خودرو سازان می آورند در یاداشتی نوشت؛ باید با موضوع صادرات خودرو به کشورهای دیگر موافقت کنیم اما باید یکسری از شروط را در این باره مــورد توجه قرار بدهیم. باید صادرات در یک فضای رقابتی باشد و قیمت نباید یارانه ای در نظر گرفته شود؛ اما الان بخش عمده ای از صادرات این حوزه پول ملت ایران اســت. زیرا بخش عمده ای از اقتصاد کشور فضای رقابتی نیست و عمده سرمایه گذاری ها تحت تاثیــر ارز و به صــورت ریالی انجام می گیرد که ارزانتر به دست آنها رسیده است.
دومین مورد این است که باید مشخص شود سرمایه گذاری ها برای بازاریابی و یا تامین است.
بعضی از این شرکتها می گویند برای تبلیغات در ابتدا کالای خود را ارزانتر در کشورهای دیگر به فروش می رسانند تا بعدا بازار برایشان درست شود. در این خصوص این سوال مطرح می شود که آیا اصلا چنین موردی تحقق پیدا می کند؟ چنین صادراتی اصلا قابل اعتنا نیست زیرا صرفا در ظاهر ارز وارد کشور می شود و بسیاری از حقوق مردم در نظر گرفته نمی شود.
تاکنون گزارش رســمی ای نرسیده است که کشــورهای خارجی تقاضا داشته باشند. تا وقتی ما نتوانیم انواع استانداردهای جهانی و ملی خود را داشته باشیم با تقاضای جدید در سایر کشورها رو به رو نخواهیم بود. از سوی دیگر همه ســایت هایی که در زمینه ساخت خودرو در کشورهای دیگر تاسیس شدند تماما زیانده بودند و هیچ یک از آنها برای ما درآمد ایجاد نکردند. البته ممکن است پشت چنین تصمیماتی اهداف سیاسی باشد اما در بخش اقتصادی سودی نصیب ما نشده است. منطق اقتصاد منطق ســود و زیان است و اگر چنین اتفاقی رخ ندهد فعالیت دیگر اقتصادی نیست.
فعالیتی که در اقتصاد در خصوص صادرات خودرو داریم به نظر من بیشــتر جنبه هبه و بخشــش دارد. بنابراین تا زمانی که ما نتوانیم چند مولفه را در ایران پیــاده کنیم هیچ گاه خودروسازی نمی تواند در دنیا تعریف شود.
در این مسئله حتی خدمات پس از فروش باید مورد توجه قراربگیرد تا مصرف کنندگان بتوانند اعتماد کنند. در دنیای امروز بدون مشارکت نمی توانیم به اهداف اقتصادی خود دست پیدا کنیم لذا در جریان این سرمایه گذاری ها باید بحث مشارکت مورد توجه قرار بگیرد. کشورها تمایلی ندارند بدون مشــارکت بازارهایشان توسط دیگران تصاحب شود.
