گروه: فرهنگ و ادب
شماره روزنامه:2985
تاریخ :1397/03/05 ساعت 10:32:05
تعداد بازدید: 24
1- «خانه اي از گدازه»
email pdf word plus minus reset color
فيلم «خانه اي از گدازه» دومين ساخته «پدرو كاستا» كارگردان متفاوت پرتغالي تأثير بسياري در آثار بعدي وي به عنوان كارگردان داشته است. «پدرو كاستا» در مصاحبه اي با «ژان پير گورن» فيلمساز چپگراي فرانسوي چنين خاطر نشان ميسازد كه «خانه اي از گدازه» همچون دروازه اي براي ساخت آثار بعدي او عمل نموده است. بدین ترتیب كه پس از پايان فيلمبرداري و هنگام عزيمت از كيپ ورده، بوميان جزيره، نامه ها و هدايايي به او دادند تا بدست دوستان و خويشاوندانشان كه به ليسبونِ پرتغال مهاجرت كرده و در آنجا به كارگري مشغول بودند برساند. «پدرو كاستا» براي انجام مأموريت محوله از سوي بوميان، به محلات فقيرنشين پرتغال ميرود و آنچنان تحت تأثير محيط قرار ميگيرد كه بر آن ميشود فيلمي با چنين پس زمينه اي بسازد. و همين امر، راه را براي فيلم هاي بعدي وي باز ميكند.

عکس اصلی خبر

«خانه اي از گدازه» را بايستي بيش از آنكه فيلمي درباره استعمار يا عاشقانه اي پيچيده دانست، تحليل نوع نگاه محسوب نمود، نوع نگاه بالادستان به فرودستان. فيلم روايتگر پرستاري به نام «ماريانا» است كه كارگر مهاجري «ليائو» نام، اهل جزاير كيپ ورده را كه طي سانحه اي به كما رفته است از پرتغال تا زادگاهش همراهي ميكند. زادگاهي با كوه آتشفشان و پوشيده از سنگ هاي سخت شده يِ مواد مذاب. و در اين رهگذر، «پدرو كاستا» بر اساس خط داستاني اي كم گستره و با سبك مينيماليستي مخصوص خود، به بررسي روابط «ماريانا»، «ليائو» و اهالي بومي پرداخته و با در تقابل قرار دادن «ماريانا» و «اديت» زن پرتغالي ديگري كه در آن محل رحل اقامت افكنده است به تجزيه و تحليل دو طرز نگاه مختلف دست ميزند؛ نظرگاه فرادستانه يِ پرسشگر و جستجوگر «ماريانا»، و ديدگاه طبيعي-نگر «اديت» به ساكنين. نگاهي كه به بوميان نه بصورت بالا به پايين و همچون سوژه اي براي اكتشاف، بلكه همچون انسان هايي طبيعي و خودي نگريسته و ايشان را به دور از هر گونه پيشداوري و قضاوت، صرفاً به مثابه جزئي از كليت بشري در نظر ميگيرد. عجز «ماريانا» در شناخت جهاني كه در پيش روي خود ميبيند حتي در عدم ادراك و ناتواني او از فهم زبان بوميان نيز نمود مي يابد. در نهايت «اديت» پس از بازيافتن «ليائو» عاشق سابقش، با او فارغ و آسوده خاطر در خانه اي برساخته از سنگ هايِ سخت شده يِ گدازه هايِ آتشفشانيِ برآمده از دل زمين، سامان ميگيرد؛ خانه اي كه گويي نماد پيوند دوباره نوع انسان بر پهنه جهان خاكي ست؛ خانه اي كه «ماريانا»ها را به آن راهي نيست. پايان تراژيك «ماريانا» نه لزوماً زاده يِ بازخورد و واكنش بوميان نسبت به او، كه از ديد مغلوط خود وي نسبت به امكان يكپارچگي غايي بشر ناشي ميگردد. شكست و نوميدي «ماريانا» همانقدر در جهانبيني كوته فكرانه و تقسيم گرانه يِ «خود - ديگري» ريشه دارد كه سعادت و خرسندي «اديت» در نگاه متعالي و جهان-وطني نگر وي. و صحنه پاياني فيلم مُبيّنِ همچنان بر جاي ماندن چنين شكافي ست، شكافي كه اكنون قرن هاست در انتظار پُر شدن است.

2-  Berkeley in the Sixties 1990

 مستند کم نظیرِ برکلی در دهه ی شصت این واقعیت را یاداوری می کند که تاریخ برای مستبدین و معترضان همواره تکرار خواهد شد. با نگاهی گذرا به همین تاریخ می شود فهمید که دیکتاتور ها و نظام های اقتدارگرا از روی دست یکدیگر تقلب می کنند. اما پرسشی که ممکن است برای مخاطب به وجود بیاید این است که مگر آنها سرنوشت دیکتاتورها و سیستم های سرکوب را ندیده اند که گام در همان راه می گذارند؟ پاسخ ساده است. مایه ی هرسیستم دیکتاتوری توهمی است که از سویی خود را برحق میداند و از سویی تصور می کند که مرگ و سقوط برای کسانی است که با او مخالفند و اگر رژیم های مستبدی هم سقوط کرده اند در نتیجه ی اشتباهات تاکتیکی ایشان بوده است. کافیست به آخرین سخنرانی رهبری رژیم نگاهی دوباره بیاندازید. بخشی از متن سخنرانی ماریو ساویو یکی از رهبران جنبش در دانشگاه برکلی :

«زماني ميرسد که ساز و کارِ دستگاه مکانيکي آنچنان نفرت انگيز مي گردد که موجب ميشود حالِ شما با تمامِ وجود از آن به هم بخورد به طوري که ديگر قادر نخواهيد بود در عملکردش مشارکت کنيد. حتي به شکلِ منفعلانه نيز قادر نخواهيد بود در عملکردش مشارکت کنيد و بايد به کساني که گردانندگانِ آن هستند نشان دهيد به محضِ اينکه آزاد شويد دستگاه در کليتِ خود از حرکت بازخواهد ايستاد.»

پیشنهاد: محمدرضا رکن الدینی  

منبع :  Cinema 141


up email pdf word plus minus reset color
گروه: فرهنگ و ادب
شماره روزنامه: 2985
تاریخ :1397/03/05 ساعت 10:32:05
تعداد بازدید: 24
نظر دیگر کاربران درباره این خبر...
بدون اطلاعات
نظر شما چیست؟


شما کاربر محترم، با استفاده از فرم زیر می توانید نظر خود را برای روزنامه ارسال نمایید. نظر شما پس از تائید مسئولین روزنامه در همین قسمت قرار خواهد گرفت.
باتشکر
نــام: * متن نظر:
   
 
 
  
   
نام خانوادگی:  
رایــانـامـه:  
سایت/وبلاگ:  
محرمانه ماندن مشخصات  
 
کد امنیتی